توضیح تکمیلی: شیمی‌درمانی چیست؟
What is chemotherapy?
- شیمی‌درمانی به گروهی از داروها گفته می‌شود که تقسیم یا بقای سلول‌های سرطانی را مختل می‌کنند.
- چون این داروها از راه خون به بخش‌های مختلف بدن می‌رسند، در بسیاری از سرطان‌ها به‌عنوان درمان سیستمیک استفاده می‌شوند.
- Chemotherapy refers to drugs that disrupt cancer-cell division or survival and can act systemically throughout the body.
توضیح تکمیلی: برای چه کسی و چه زمانی؟
Who is this for?
- این راهنما پیش از شروع یا در طول درمان سرطان به بیمار و همراه او کمک می‌کند درباره تصمیم‌ها، مراقبت روزمره و عوارض آماده‌تر باشند.
- This guide helps patients and caregivers prepare for treatment decisions, everyday care and side effects before and during cancer treatment.
توضیح تکمیلی: قدم عملی شما
Your practical next step
- نام رژیم، روزهای مصرف یا تزریق، آزمایش پیش از هر نوبت و داروهای حمایتی را کتبی دریافت کنید.
- درباره دوز فراموش‌شده یا استفراغ پس از قرص از تیم دستور بگیرید.
- Obtain the regimen name, dosing or infusion dates, pre-cycle tests and supportive medicines in writing.
- Ask what to do after a missed oral dose or vomiting.
توضیح تکمیلی: از این کارها پرهیز کنید
What to avoid
- دوز فراموش‌شده را خودسرانه دو برابر نکنید.
- قطع یا جابه‌جایی نوبت‌ها و مصرف مکمل باید با تیم هماهنگ شود.
- Do not double a missed dose on your own.
- Coordinate stopping, rescheduling or supplement use with the team.
توضیح تکمیلی: چه زمانی کمک بگیریم؟
When to ask for help
- عوارض تازه یا رو به تشدید را زود گزارش کنید.
- تب، تنگی نفس تازه، گیجی، خونریزی یا ناتوانی در نوشیدن نیاز به تماس فوری دارد؛ برنامه اضطراری مرکز را در دسترس نگه دارید.
- Report new or worsening side effects early.
- Fever, new breathlessness, confusion, bleeding or inability to drink needs urgent contact; keep the center’s emergency plan available.
هدف شیمی‌درمانی چیست؟
What is the goal?
- هدف می‌تواند درمان قطعی، کاهش خطر عود بعد از جراحی، کوچک کردن تومور پیش از درمان موضعی، کنترل بیماری یا کاهش علائم باشد.
- دانستن هدف درمان به فهم بهتر برنامه کمک می‌کند.
- The goal may be cure, reducing recurrence risk, shrinking disease before local treatment, disease control or symptom relief.
رژیم درمانی یعنی چه؟
What is a regimen?
- رژیم درمانی ترکیب داروها، دوز، ترتیب و فاصله زمانی آن‌ها را مشخص می‌کند.
- رژیم‌ها برای انواع مختلف سرطان بر اساس شواهد بالینی انتخاب می‌شوند و قابل جایگزینی با هم نیستند.
- A regimen defines the drugs, doses, sequence and timing used for a specific cancer setting.
چرا عوارض بین بیماران متفاوت است؟
Why side effects vary
- نوع دارو، دوز، عملکرد کلیه و کبد، درمان‌های همزمان، بیماری‌های زمینه‌ای و تفاوت‌های فردی روی الگوی عوارض اثر می‌گذارند.
- همه افراد همه عوارض فهرست‌شده را تجربه نمی‌کنند.
- Drug type, dose, organ function, other treatments and individual factors all influence toxicity; not everyone experiences every listed effect.
چه چیزهایی پیش از هر دوره بررسی می‌شوند؟
What is checked before treatment?
- بسته به رژیم، آزمایش خون، شمارش سلول‌های خونی، عملکرد کلیه و کبد، علائم، تب و وضعیت عمومی بررسی می‌شوند.
- گاهی دوز یا زمان درمان بر اساس این اطلاعات تغییر می‌کند.
- Blood counts, kidney and liver function, symptoms, fever and overall condition may be reviewed before treatment, depending on the regimen.
چه زمانی باید سریع تماس گرفت؟
When to contact the team urgently
- تب، تنگی نفس، خونریزی غیرعادی، استفراغ یا اسهال شدید، کاهش هوشیاری، درد جدید شدید یا ناتوانی در خوردن و نوشیدن از علائمی هستند که می‌توانند نیازمند ارزیابی سریع باشند.
- دستور دقیق تیم درمان همیشه اولویت دارد.
- Fever, breathing difficulty, unusual bleeding, severe vomiting or diarrhea, confusion, severe new pain or inability to maintain fluids may require prompt assessment.
آیا ریزش مو حتمی است؟
Is hair loss inevitable?
- خیر.
- بعضی داروها ریزش واضح ایجاد می‌کنند، بعضی فقط نازک شدن مو و برخی تقریباً اثری روی مو ندارند.
- الگو به رژیم خاص بستگی دارد.
- No.
- Hair effects vary widely by regimen.
